ساعت کاری موزه: شنبه تا چهارشنبه، ۰۹:۰۰ الی ۱۵:۰۰ تهران، خیابان پاسداران، بوستان یکم، پلاک ۶ ۰۲۱-۲۲۸۴۹۷۷۵
موزه فرش رسام عربزاده
موزه فرش رسام عرب‌زاده بنیاد فرهنگی هنری | طلیعه فرش نوین ایران
تابلو فرش فردوسی در بارگاه سلطان محمود اثر استاد رسام عربزاده
شاهکار منتخب موزه
شناسنامه رسمی اثر · موزه فرش رسام

تابلو فرش شاهنامه؛
فردوسی در بارگاه سلطان محمود

ارزشمندترین و شاخص‌ترین تابلو فرش خلق‌شده توسط استاد سید ابوالفتح رسام عربزاده؛ اثری حماسی که حاصل نُه سال تلاش مداوم و درهم‌آمیختن بیش از هشتصد رنگ متنوع برای جاودانه‌سازی حکیم ابوالقاسم فردوسی است.

مشخصات فنی و هنری

گونه اثر تابلو فرش دستباف
مدت بافت نهایی ۹ سال کار مداوم
پالت رنگی بیش از ۸۰۰ رنگ طبیعی
نوع گره گره متقارن ترکی (تبریزی)
منبع الهام طرح نگاره استاد هادی تجویدی
حواشی مصور ۱۵ پرده روایی از شاهنامه
دیدگاه کارشناسی موزه

کانون‌های بازرسی و نقاط عطف تابلو

تحلیل کارشناسانه سه نقطه کانونی شاهکار فردوسی در بارگاه محمود

۱

چهره فردوسی و سرایش شاهنامه

حکیم طوس در مرکزیت صحنه، بر صندلی تکیه زده و کتاب شاهنامه را در دست دارد. استاد با گره‌های مینیاتوری ابریشم، طمأنینه و شکوه شاعر ملی ایران را در برابر شاه غزنوی با وضوحی نقاشانه ترسیم کرده است.

۲

شکوه دربار سلطان محمود غزنوی

تنوع بی‌شمار جامه‌ها، کلاه‌های زربافت و حالات چهره درباریان و سپاهیان حاضر در تالار کاخ. هماهنگی نورپردازی و سایه‌روشن در معماری کاخ نشان‌دهنده تسلط استاد بر رنگسازی پیشرفته است.

۳

۱۵ پرده مصور در حاشیه تابلو

پیرامون بوم اصلی، ۱۵ صحنه ماندگار شاهنامه (نبرد رستم و اسفندیار، بیژن و منیژه، کاوه آهنگر و...) کتیبه‌بندی شده که زیر هر صحنه بیت مربوطه به خط نستعلیق فاخر بافته شده است.

روایت خلق اثر

داستان آفرینش؛ پیوند نقاشی هادی تجویدی و سرپنجه رسام

در این تابلو، استاد رسام عربزاده به یاد حکیم ابوالقاسم فردوسی، حماسه‌سرای بزرگ پارسی، اثری خلق کرده است که کارشناسان بین‌المللی فرش آن را نقطه اوج هنر بافندگی تصویری در قرن چهاردهم خورشیدی می‌دانند. صحنه، تالار بارگاه سلطان محمود غزنوی را نشان می‌دهد: شاه و وزیران با شیفتگی گوش فرا داده‌اند و فردوسی با وقار بر کرسی نشسته و ابیات حماسه را زمزمه می‌کند.

طرح اولیه این اثر برگرفته از نگاره‌ای از هادی تجویدی، مینیاتوریست نامدار ایرانی است. استاد رسام از مرحله انتقال طرح روی کاغذ شطرنجی تا بافت رج‌به‌رج، نُه سال شبانه‌روز زمان صرف کرد. بیش از ۸۰۰ شید رنگی مستقل که همگی در کارگاه شخصی استاد با فرمولاسیون گیاهی و شیمیایی پخته شده بودند، امکان نمایش پرسپکتیو سه بعدی را فراهم آوردند.

«فرش فردوسی صرفاً یک فرش دستباف نیست؛ همزمان یک تابلوی نقاشی تاریخی و یک کتاب مصور حماسی است: در مرکز، دربار غزنوی را می‌بینید و در حاشیه‌ها، تاریخ اساطیری ایران را می‌خوانید.»

بهره‌گیری از مضامین شاهنامه در قالی ایران سابقه داشته است، اما این اثر به واسطه مقیاس، وضوح چهره‌بافی و تلفیق شعر و تصویر، نگین درخشان تالارهای دائمی موزه به شمار می‌رود.

این شاهکار را در تالار اصلی موزه تماشا کنید

تابلو فرش فردوسی در بارگاه سلطان محمود به صورت دائمی در تالار مرکزی موزه فرش رسام عربزاده در پاسداران تهران نصب شده است.